ISTQB CT-DAT

Description

Testowanie dostępności cyfrowej pozwala ocenić, czy osoby z niepełnosprawnościami mogą odbierać, rozumieć, nawigować, wchodzić w interakcję oraz korzystać z produktów i usług cyfrowych. Łączy ocenę zgodności z wymaganiami dotyczącymi dostępności z testowaniem, które pomaga wykrywać bariery występujące podczas rzeczywistego użytkowania.

Certyfikat ISTQB® Certified Tester Digital Accessibility Testing (CT-DAT) stanowi uzupełnienie certyfikacji na poziomie podstawowym jako moduł specjalistyczny. Obejmuje podstawowe pojęcia związane z dostępnością, normy, planowanie i wykonywanie testów oraz raportowanie wyników. Uwzględnia również praktyczne wykorzystanie technologii wspomagających i narzędzi do testowania dostępności.

Rozdział 1: Podstawowe pojęcia

• Podstawy dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie pojęcia dostępności cyfrowej oraz jej związku z użytecznością i doświadczeniem użytkownika (UX)
  • Zrozumienie celów oceny dostępności cyfrowej
  • Podsumowanie najważniejszych zasad i praktyk testowania dostępności cyfrowej
• Niepełnosprawności
  • Wyjaśnienie rodzajów niepełnosprawności związanych ze wzrokiem, słuchem, sprawnością ruchową i fizyczną, funkcjami poznawczymi, uczeniem się oraz mową
  • Zrozumienie znaczenia dostępnego oprogramowania oraz medycznego i społecznego modelu niepełnosprawności
• Ryzyka związane z niewystarczającą dostępnością cyfrową
  • Podsumowanie ryzyk organizacyjnych, technicznych, związanych z utrzymaniem oprogramowania oraz dostawcami
  • Zrozumienie możliwych konsekwencji prawnych, finansowych i wizerunkowych oraz negatywnego wpływu niedostępnego oprogramowania na doświadczenia użytkowników

Rozdział 2: Normy dotyczące dostępności cyfrowej

• Wytyczne dotyczące dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie ogólnego zakresu wytycznych dotyczących dostępności oraz możliwości ich zastosowania w różnych projektach i aplikacjach
• Przepisy i normy dotyczące dostępności cyfrowej
  • Zrozumienie związku między normami dostępności, przepisami prawa i wymaganiami projektowymi
  • Wyjaśnienie ogólnego zakresu normy ISO 9241-171 dotyczącej dostępności oprogramowania oraz możliwości jej zastosowania
  • Wyjaśnienie struktury wytycznych dotyczących dostępności treści internetowych (WCAG), w tym zasad, wytycznych, kryteriów sukcesu i poziomów zgodności
  • Zrozumienie typowych kryteriów dostępności oraz wytycznych dotyczących stosowania WCAG do technologii innych niż internetowe

Rozdział 3: Działania związane z testowaniem dostępności cyfrowej

• Podejście do testowania dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie działań związanych z planowaniem, w tym ustalania priorytetów funkcjonalności, wyboru narzędzi, definiowania kryteriów akceptacji i rozwijania wiedzy zespołu
• Działania związane z testowaniem dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie korzyści z włączenia testowania dostępności na wczesnych etapach cyklu życia wytwarzania oprogramowania
  • Zrozumienie, w jaki sposób testy automatyczne, manualne i testy z wykorzystaniem technologii wspomagających wzajemnie się uzupełniają
  • Podsumowanie procesu audytu dostępności służącego do oceny zgodności z wymaganiami
  • Wyjaśnienie znaczenia testów z udziałem użytkowników końcowych w ocenie dostępności w rzeczywistych warunkach
• Testowanie z udziałem użytkowników końcowych krok po kroku
  • Zrozumienie procesu rekrutacji uczestników, przygotowania reprezentatywnych zadań, prowadzenia sesji, analizy i raportowania wyników
  • Zrozumienie znaczenia sprawiedliwego wynagrodzenia, świadomej zgody oraz ochrony prywatności uczestników
• Ryzyka i defekty w testowaniu dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie typowych ryzyk projektowych oraz odpowiednich działań ograniczających ryzyko
  • Rozpoznawanie typowych defektów dostępności związanych z informacjami semantycznymi, zarządzaniem fokusem, treściami dynamicznymi, tekstem alternatywnym i prezentacją wizualną

Rozdział 4: Cykl życia testowania dostępności cyfrowej

• Przygotowanie testów dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie czynników uwzględnianych podczas planowania testów, w tym wymagań, zakresu, celów, podejścia, zasobów, obowiązków i harmonogramu
  • Zrozumienie wymagań konfiguracyjnych dotyczących systemów operacyjnych, przeglądarek, technologii wspomagających, urządzeń i danych testowych
• Wykonywanie testów dostępności cyfrowej
  • Wyjaśnienie zastosowania kontroli podczas budowania oprogramowania, automatycznego skanowania interfejsu użytkownika oraz zadań związanych z testowaniem manualnym
  • Zrozumienie testowania nawigacji za pomocą klawiatury, interakcji z czytnikami ekranu, kontrastu, powiększania i dostosowywania układu treści, multimediów oraz treści wizualnych związanych z bezpieczeństwem
• Analiza i przekazywanie wyników
  • Analiza wyników testów w celu identyfikacji powtarzających się problemów, prawdopodobnych przyczyn źródłowych, wpływu na użytkowników oraz priorytetów działań
  • Wyjaśnienie, jakie informacje są potrzebne, aby zgłoszenia problemów z dostępnością były jasne, możliwe do odtworzenia i ułatwiały podjęcie działań naprawczych
  • Stosowanie dobrych praktyk w raportowaniu wyników i komunikacji z różnymi interesariuszami
  • Podsumowanie celu i struktury formalnych raportów dotyczących dostępności, w tym raportów zgodności z wymaganiami dostępności (Accessibility Conformance Reports, ACR) oraz wykorzystania szablonów VPAT®

Rozdział 5: Technologie wspomagające

• Zrozumienie technologii wspomagających
  • Wyjaśnienie działania czytników ekranu, programów powiększających ekran, sterowania głosowego i alternatywnych urządzeń wejściowych
  • Zrozumienie, w jaki sposób interfejsy API dostępności i drzewo dostępności udostępniają informacje technologiom wspomagającym
• Korzystanie z technologii wspomagających
  • Stosowanie technik wykorzystujących czytniki ekranu do oceny nawigacji, identyfikacji elementów sterujących, ich stanów oraz dynamicznych aktualizacji
  • Wykorzystanie powiększania ekranu do oceny śledzenia fokusu, widoczności i dostępu do treści
  • Wykorzystanie sterowania głosowego do oceny aktywowania funkcji za pomocą poleceń głosowych
  • Weryfikacja działania interakcji w obsługiwanej konfiguracji platformy, urządzenia i technologii wspomagającej

Rozdział 6: Narzędzia do testowania dostępności cyfrowej

• Automatyzacja testów i sztuczna inteligencja
  • Podsumowanie korzyści i ograniczeń automatycznego testowania dostępności
  • Zrozumienie ograniczeń zakresu testowania, wyników fałszywie pozytywnych oraz ryzyka związanego z traktowaniem wyników automatycznych ocen jako dowodu dostępności
  • Wyjaśnienie, w jaki sposób sztuczna inteligencja (AI) może wspierać testowanie dostępności i usuwanie problemów, w tym potrzeby weryfikacji wygenerowanych wyników i poprawek
  • Rozpoznawanie ryzyk związanych z AI, takich jak niepewność, błędne wyniki, zagrożenia dla prywatności danych oraz brak rzeczywistych doświadczeń związanych z niepełnosprawnością
• Kategorie narzędzi do testowania dostępności cyfrowej
  • Klasyfikowanie narzędzi według ich głównych możliwości i celów testowania
  • Wyjaśnienie kategorii 1: Narzędzia do analizy statycznej i potoków CI/CD, umożliwiające wczesną kontrolę kodu źródłowego
  • Wyjaśnienie kategorii 2: Automatyczne skanery interfejsu użytkownika i narzędzia wspierające testowanie manualne, służące do oceny wyświetlanych interfejsów
  • Wyjaśnienie kategorii 3: Technologie wspomagające służące do oceny działania produktu w reprezentatywnych konfiguracjach
  • Wyjaśnienie kategorii 4: Narzędzia do oceny aspektów poznawczych i czytelności, wspierające przejrzystość treści, ich zrozumienie i przewidywalność